Jak założyć szklarnię – Poradnik krok po kroku

Autor: Piotr Kaczmarek

Opublikowano:

Dlaczego warto założyć szklarnię w ogrodzie?

Szklarnia w ogrodzie pozwala hodować warzywa, owoce i inne rośliny przez cały rok, nawet zimą. To trwała inwestycja, która posłuży wiele lat – inaczej niż tunele foliowe. Dzięki niej masz dostęp do zdrowych, domowych warzyw od kwietnia do późnej jesieni. Nie musisz martwić się o pogodę. Taka szklarnia to też spore oszczędności i satysfakcja z własnej uprawy.

Jak zaplanować budowę szklarni?

Zanim postawisz szklarnię, zastanów się: do czego ma służyć? Jakie rośliny chcesz w niej hodować? Ile miejsca masz w ogrodzie?

Wybierz dobre miejsce. Potrzebujesz przestrzeni na grządki, półki, a może nawet kącik do odpoczynku.

Cena szklarni zależy od kilku rzeczy: jej rozmiaru, materiałów, z jakich jest zrobiona, konstrukcji stelaża. Czy będzie miała fundamenty? Małą szklarnię da się zbudować samemu, ale trzeba wiedzieć, jak to zrobić. Możesz też kupić gotowy zestaw do złożenia.

Jak wybrać idealne miejsce na szklarnię?

Dobre miejsce to podstawa. Szklarnia potrzebuje słońca przez większość dnia, najlepiej od południa. Ustaw ją dłuższą stroną na osi wschód-zachód.

Nie stawiaj szklarni pod drzewami. Gałęzie mogą ją zacieniać albo uszkodzić. Ważne jest też, by teren był osłonięty od silnego wiatru i wypoziomowany – to zapobiegnie problemom z odprowadzaniem wody. Zachowaj co najmniej 50 cm odstępu od innych budynków czy płotu.

Jakie formalności budowlane są wymagane?

Formalności przy budowie szklarni zależą od jej wielkości. Szklarnie do 35 m² (albo 25 m² w mieście) nie potrzebują pozwolenia na budowę. Wystarczy zgłosić zamiar budowy do starostwa lub urzędu miasta – zrób to 30 dni przed startem prac. Na każde 500 m² działki możesz postawić dwie takie konstrukcje. Nie musisz mieć projektu budowlanego.

Jakie materiały wybrać do budowy szklarni?

szklarnia

Materiały, z których zbudujesz szklarnię, decydują o jej trwałości i jak dobrze będzie działać. Zazwyczaj konstrukcję stawia się z drewna, stali lub aluminium. Na ściany i dach ludzie używają płyt poliwęglanowych, folii albo szkła ogrodniczego. Każda opcja ma swoje plusy i minusy – wpływają one na to, ile wydasz na budowę i późniejsze utrzymanie.

Jaka konstrukcja szklarni będzie najlepsza?

Wybór szklarni zależy od tego, czego potrzebujesz. Drewniana konstrukcja wygląda naturalnie i pasuje do małych ogrodów, ale trzeba ją impregnować. Stal ocynkowana jest masywna i stabilna – idealna do dużych obiektów, bo dobrze znosi pogodę.

Szklarnia aluminiowa jest lekka, mocna i nie rdzewieje, więc nie wymaga konserwacji. Możesz też zbudować szklarnię z rurek PCV. To proste, ale taka konstrukcja nie nadaje się do dużych projektów – łatwo pęka. Pamiętaj, stabilność jest najważniejsza, zwłaszcza odporność na wiatr i śnieg.

Czym pokryć szklarnię?

Szklarnie pokrywa się szkłem akrylowym, mineralnym, folią lub poliwęglanem. Materiał, jaki wybierzesz, wpłynie na cenę, jak długo szklarnia posłuży i jakie warunki będą panować w środku.

Szkło akrylowe, znane też jako pleksiglas, dobrze przepuszcza światło. Jest bardzo odporne na zarysowania i pęknięcia, ale sporo kosztuje.

Szkło mineralne przepuszcza około 90% światła. Łatwo je kupić i czyścić. Ma jednak wady: słabo znosi uszkodzenia mechaniczne i jest ciężkie, więc wymaga mocnej konstrukcji.

Folia to najtańsze i najprostsze w montażu pokrycie. Dobrze przewodzi światło i łatwo ją zacienić. Niestety, jest mało trwała – wytrzymuje najwyżej kilka sezonów.

Poliwęglan (o grubości 4-10 mm) jest bardzo wytrzymały. Przepuszcza światło, blokuje szkodliwe promienie UV i świetnie izoluje termicznie, zatrzymując więcej ciepła niż szkło. Dostępne są różne rodzaje: panele, poliwęglan komorowy, płyty, lity i wielokomorowy.

Szklarnie buduje się też z okien polistyrenowych (szkło poliestrowe). To rozwiązanie wymaga bardzo solidnej konstrukcji nośnej, bo szkło jest ciężkie.

Jak zbudować szklarnię krok po kroku?

szklarnia

Budowa własnej szklarni jest prosta, ale wymaga dokładnego montażu. Trzeba ją dobrze zakotwić w ziemi. Szklarnię z poliwęglanu stawia się w bezwietrzny dzień, na równej, przygotowanej powierzchni. Najpierw składa się konstrukcję, potem montuje wyposażenie i stabilizuje dół. Ważne są detale: jak ułożyć płyty poliwęglanowe i jak mocno dokręcić wkręty. Można też kupić gotową szklarnię i złożyć ją według instrukcji.

Jak przygotować fundamenty szklarni?

Dobry fundament utrzyma szklarnię stabilnie i ochroni ją przed wilgocią. Masz kilka opcji: wylewka betonowa, bloczki betonowe, albo drewniana podstawa.

Jeśli wybierzesz beton, pamiętaj o nawierceniu otworów na kotwy mocujące. Możesz też wylać płytę fundamentową ze zbrojeniem. Drewnianą podstawę trzeba zaimpregnować.

Jak zamontować konstrukcję nośną?

Stawianie stelaża to następny krok przy budowie szklarni. Użyj wybranego materiału – może to być stal, aluminium albo drewno. Konstrukcja musi być mocna, wytrzymać wiatr, deszcz i grad. Dach powinien mieć spadek co najmniej 20 stopni. Dzięki temu śnieg sam się zsunie, a do środka wpadnie najwięcej światła.

W szklarniach z poliwęglanu – te z aluminiowym stelażem i stalową podstawą – są bardzo stabilne. Montażyści dokładnie osadzają szklarnię w gruncie, stabilizując jej dolną część. Dopasowują każdy element. Metalowe części pomaluj farbą antykorozyjną, a drewniane zaimpregnuj.

Jak zamocować pokrycie szklarni?

Płyty poliwęglanowe mocuje się na kilka sposobów. Można użyć śrub z podkładkami, listew dociskowych albo silikonowego uszczelniacza. To daje stabilność i chroni przed wodą czy wiatrem.

Do uszczelniania przydają się też gumowe uszczelki, pianka EPDM-APTK oraz różne taśmy: filtracyjna paroprzepuszczalna, nieprzepuszczająca, naprawcza do poliwęglanu, piankowa i stalowa ściągająca.

Jak zainstalować drzwi i okna wentylacyjne?

Montaż drzwi i okien musi być precyzyjny. Drzwi najlepiej zamontować od zachodu, a okna wentylacyjne od wschodu. Dzięki temu szklarnia będzie przewiewna. Okna wentylacyjne są ważne dla obiegu powietrza i utrzymania temperatury. Można też dodać okna dachowe. Automatyczny otwieracz do szklarni bardzo ułatwia wietrzenie.

Jak przygotować szklarnię do uprawy roślin?

Przygotowanie szklarni do uprawy roślin to wybór odpowiedniej ziemi i potrzebnego sprzętu. Nawet mała szklarnia potrzebuje stałego nawilżania. Trzeba też zaplanować, jak podwiązywać rośliny. Dobrze przygotowana szklarnia daje roślinom najlepsze warunki do wzrostu.

Wybierz ziemię, która dobrze przepuszcza wodę i pasuje do tego, co chcesz sadzić. Możesz użyć ziemi uniwersalnej albo specjalnych mat szklarniowych.

W szklarni musisz mieć systemy nawadniania, na przykład linie kroplujące. Potrzebne są też rzeczy do podwiązywania roślin – linki, siatki lub specjalne klipsy.

Przy planowaniu prac pielęgnacyjnych i zbiorów warto zadbać również o odpowiednie obuwie – szczególnie jesienią, gdy mokra gleba, błoto i wilgoć utrudniają poruszanie się po ogrodzie; więcej wskazówek znajdziesz w poradniku dotyczącym kaloszy do jesiennych zbiorów.

Jakie podłoże wybrać do szklarni?

Rośliny w szklarni potrzebują przepuszczalnego podłoża. Musi być ono dopasowane do konkretnego gatunku. Możesz użyć ziemi uniwersalnej albo specjalnych mat szklarniowych. Ważne, by podłoże było wcześniej przygotowane i w miarę płaskie. To zapewni roślinom dobry wzrost.

Jakie wyposażenie jest niezbędne w szklarni?

W szklarni musisz mieć stoły i półki. Ustaw je tak, by nie zasłaniały słońca roślinom. Do podlewania potrzebujesz nawadniaczy kropelkowych, mikrozraszaczy, przewodów kroplujących i pojedynczych kroplowników. Pamiętaj też o filtrach dyskowych i inżektorach do nawozów.

Cieniówki, agrowłóknina i plandeki ochronią twoje uprawy. Kran i wąż bardzo ułatwią codzienne podlewanie.

Co uprawiać w szklarni i jak o to dbać?

W szklarni najlepiej rosną warzywa dyniowate i psiankowate. Pomyśl o pomidorach, dyniach, bakłażanach, ogórkach czy cukiniach. Zimą możesz tam trzymać figi, pomarańcze, sałatę, pietruszkę i różne zioła. Szklarnia po prostu wydłuża sezon, dając ci świeże warzywa przez większość roku.

Rośliny w szklarni potrzebują stałej opieki. Regularnie je podlewaj – to zwiększy wilgotność i ochłodzi powietrze. Dobra wentylacja jest kluczowa. Pamiętaj też, żeby stoły i półki nie zasłaniały słońca.

Jak dbać o szklarnię, aby służyła latami?

Dobra konserwacja i pielęgnacja szklarni zapewni jej długie życie. Trzeba regularnie czyścić panele poliwęglanowe, usuwać śnieg i liście. To wpuszcza światło i chroni przed zniszczeniem. Ważne jest też utrzymanie odpowiedniej temperatury i wilgotności.

Wietrzenie – otwieranie drzwi i okien – oraz używanie cieniówki w upalne dni to podstawa. Na noc szklarnię zamykamy. Dzięki temu temperatura jest stabilna, a rośliny bezpieczne przed chłodem, zwierzętami i silnym wiatrem. Dobre uszczelnienie zwiększa trwałość całej konstrukcji. Drewniane części wymagają regularnej impregnacji. Pamiętaj o stabilności szklarni, szczególnie przy mocnym wietrze czy spadających gałęziach. Szklarnie poliwęglanowe to solidne konstrukcje, stworzone na lata.